Przejdź do treści
Informator

Umowy o dzieło często tylko na jeden dzień. ZUS podał dane

179 0 Beata Wilczura

W pierwszym półroczu 2026 roku do ZUS zgłoszono 609,3 tys. umów o dzieło, dotyczących 203,7 tys. wykonawców. Aż 27,88 proc. z nich trwało dokładnie jeden dzień, a ponad 61 proc. nie dłużej niż dziewięć dni. Wśród województw pod względem liczby umów w przeliczeniu na 10 tys. płatników składek wyróżnia się Dolnośląskie, które zajęło drugie miejsce.

Umowy o dzieło często tylko na jeden dzień. ZUS podał dane
[{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"W pierwszym półroczu 2026 roku do ZUS zgłoszono "},{"type":"text","text":"609,3 tys. umów o dzieło","bold":true},{"type":"text","text":", dotyczących 203,7 tys. wykonawców. Aż 27,88 proc. z nich trwało dokładnie jeden dzień, a ponad 61 proc. nie dłużej niż dziewięć dni. Wśród województw pod względem liczby umów w przeliczeniu na 10 tys. płatników składek wyróżnia się "},{"type":"text","text":"Dolnośląskie","bold":true},{"type":"text","text":", które zajęło drugie miejsce."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Umowa podpisana rano, dzieło wykonane i następnego dnia sprawa jest zamknięta. Tak wygląda znaczna część umów o dzieło zawieranych w Polsce. Dane za pierwsze sześć miesięcy 2026 roku pokazują, że ta forma współpracy często dotyczy krótkich, konkretnych zadań."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"W pierwszym półroczu 2026 roku do ZUS zgłoszono 609,3 tys. umów o dzieło. Dotyczyły one 203,7 tys. wykonawców. Rok wcześniej wykonawców było 201,9 tys. Zdecydowana większość zgłoszeń odbywała się już elektronicznie – "},{"type":"text","text":"93 proc. formularzy","bold":true},{"type":"text","text":" trafiło do ZUS w tej formie."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Ponad 61 proc. umów trwało maksymalnie 9 dni"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Największa część umów o dzieło była bardzo krótka. "},{"type":"text","text":"27,88 proc. wszystkich zgłoszonych umów trwało dokładnie jeden dzień","bold":true},{"type":"text","text":", natomiast ponad 61 proc. nie trwało dłużej niż dziewięć dni."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"– Największa ciekawostka kryje się jednak w czasie trwania umów, gdyż 27,88 proc. wszystkich zgłoszonych umów trwało dokładnie jeden dzień. A jeśli spojrzeć szerzej – ponad 61 proc. umów nie trwało dłużej niż 9 dni – mówi Iwona Kowalska-Matis, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Średnia długość wszystkich umów była jednak znacznie większa i wyniosła "},{"type":"text","text":"39 dni","bold":true},{"type":"text","text":". Statystyki pokazują więc przede wszystkim, że umowy o dzieło często wykorzystywane są do realizacji krótkich, konkretnych zadań."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Umowa o dzieło oznacza określony rezultat"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Umowa o dzieło nie jest po prostu krótką umową o pracę. Jej istotą jest wykonanie konkretnego dzieła, czyli określonego rezultatu. Może nim być między innymi projekt, tekst, fotografia, grafika, opracowanie, program komputerowy lub jego element."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"– Dlatego sama nazwa dokumentu nie wystarczy. Jeżeli strony nazwą umowę „umową o dzieło”, ale w praktyce chodzi o wykonywanie określonych czynności bez konkretnego rezultatu, może się okazać, że została ona niewłaściwie zakwalifikowana – przestrzega Kowalska-Matis."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"W praktyce znaczenie ma więc przede wszystkim to, co ma powstać w wyniku wykonania umowy, a nie sama nazwa dokumentu."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Brak składek oznacza także brak części zabezpieczenia"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Istotną kwestią dla wykonawcy jest sposób ubezpieczenia. "},{"type":"text","text":"Co do zasady od umowy o dzieło nie opłaca się składek na ubezpieczenia społeczne ani składki zdrowotnej.","bold":true}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"– Jeżeli ktoś wykonuje wyłącznie umowy o dzieło, z samego tego tytułu nie ma ubezpieczenia zdrowotnego ani ubezpieczeń społecznych. Nie odkłada również składek emerytalnych i rentowych z tej umowy. To oznacza, że wynagrodzenie z umowy o dzieło nie zwiększa kapitału emerytalnego w ZUS – mówi Iwona Kowalska-Matis."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Sytuacja może wyglądać inaczej, gdy wykonawca ma jednocześnie inne zatrudnienie lub inny tytuł do ubezpieczenia. Wówczas ochrona ubezpieczeniowa może wynikać z tego drugiego źródła."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Osoba utrzymująca się wyłącznie z umów o dzieło powinna natomiast mieć świadomość, że sama taka umowa nie zapewnia ubezpieczenia społecznego. Dotyczy to między innymi świadczeń związanych z chorobą czy macierzyństwem. Umowa nie powoduje również odprowadzania składek emerytalnych i rentowych."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Dolnośląskie na drugim miejscu"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Umowy o dzieło najczęściej występowały na Mazowszu. W przeliczeniu na 10 tys. płatników składek zgłoszono tam ponad "},{"type":"text","text":"6,1 tys. umów o dzieło","bold":true},{"type":"text","text":"."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Na drugim miejscu znalazło się "},{"type":"text","text":"województwo dolnośląskie","bold":true},{"type":"text","text":", gdzie na 10 tys. płatników przypadało 4,9 tys. umów. Na drugim końcu zestawienia znalazło się województwo warmińsko-mazurskie, w którym wskaźnik był niemal dziewięciokrotnie niższy niż na Mazowszu."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Najczęściej umowy o dzieło zawierano z osobami w wieku "},{"type":"text","text":"30–39 lat","bold":true},{"type":"text","text":"."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Informatycy, specjaliści i sektor kultury"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Umowy o dzieło często pojawiają się w branżach, w których efektem pracy może być konkretny, określony rezultat."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Ponad połowa wykonawców umów o dzieło działała w trzech sektorach:"}]},{"type":"list","format":"unordered","children":[{"type":"list-item","children":[{"type":"text","text":"informacja i komunikacja – 22,7 proc.,"}]},{"type":"list-item","children":[{"type":"text","text":"działalność profesjonalna, naukowa i techniczna – 17,7 proc.,"}]},{"type":"list-item","children":[{"type":"text","text":"kultura, rozrywka i rekreacja – 14,8 proc."}]}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Wśród przykładów efektów pracy mogą znaleźć się projekty, teksty, fotografie, opracowania czy programy komputerowe."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Coraz więcej cudzoziemców"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Umowy o dzieło wykonują również cudzoziemcy. W pierwszym półroczu 2026 roku stanowili oni "},{"type":"text","text":"6,68 proc. wszystkich wykonawców","bold":true},{"type":"text","text":"."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Najwięcej było obywateli Ukrainy i Białorusi. Łącznie stanowili około trzy czwarte cudzoziemców wykonujących zgłoszone do ZUS umowy. W rejestrze pojawiali się także obywatele między innymi Jamajki, Botswany i Kenii."}]},{"type":"heading","level":2,"children":[{"type":"text","text":"Umowy trzeba zgłaszać do ZUS"}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Od pięciu lat w ZUS działa rejestr umów o dzieło. W określonych przypadkach zamawiający musi poinformować Zakład o zawarciu takiej umowy, korzystając z formularza RUD."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Samo zgłoszenie umowy nie oznacza obowiązku opłacania składek.","bold":true},{"type":"text","text":" Formularz służy przede wszystkim przekazaniu ZUS informacji o zawarciu umowy o dzieło."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"W pierwszych sześciu miesiącach 2026 roku do ZUS przekazano "},{"type":"text","text":"519,6 tys. formularzy RUD","bold":true},{"type":"text","text":", na których zgłoszono 609,3 tys. umów o dzieło. Niemal 93 proc. formularzy wpłynęło elektronicznie."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Dane pokazują więc, że jedna na ponad cztery zgłoszone umowy o dzieło była zawierana tylko na jeden dzień. Krótki czas obowiązywania umowy nie przesądza jednak o charakterze wykonywanej pracy. Najważniejsze jest to, czy umowa dotyczy wykonania określonego rezultatu."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Przed podpisaniem umowy warto sprawdzić również, czy wykonawca ma ubezpieczenie zdrowotne i inne źródło składek emerytalnych oraz rentowych. W przypadku umowy o dzieło brak składek oznacza bowiem nie tylko wyższe wynagrodzenie netto, ale także brak zabezpieczenia wynikającego z ubezpieczeń społecznych z tego konkretnego tytułu."}]},{"type":"paragraph","children":[{"type":"text","text":"Źródło: ZUS, Iwona Kowalska-Matis, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku.","bold":true}]}]
Reklama Zamów reklamę
Google AdSense 970 x 200, slot 5667304587

Czytaj również

Remigiusz Mielcarz